Dermatochirurgia
– chirurgia skóry

Chirurgia zmian skórnych (z łac. dermis – skóra)

dermatochirurgia
pawel stepuch grafika

Zmiany skórne – czym są?

Skóra jest największym narządem naszego ciała. Może mieć powierzchnię nawet do 2m2 i wagę kilku kilogramów. Ma wiele funkcji, przez lata kolor skóry determinował pozycję społeczną, a jej stan jest dla nas szczególnie istotny.

Każdy z nas na powierzchni skóry posiada liczne zmiany płaskie, wypukłe, uszypułowane, mniej lub bardziej rozległe, takie, które mamy „od zawsze” oraz takie, które pojawiły się de novo. Są to zazwyczaj znamiona barwnikowe, włókniaki, różnego rodzaju brodawki oraz naczyniaki. Większość z tych zmian nie wymaga żadnych interwencji, część można usunąć ze wskazań estetycznych, ale są i takie, do usunięcia których są wskazania medyczne.

zmiany skórne

Skąd się biorą?

Jak wspomniałem wcześniej, większość zmian skórnych stanowią znamiona wrodzone, czyli takie, które mamy „od zawsze”. Rzadko stanowią one problem medyczny i mają wskazania do wycięcia.

Pozostałe – nabyte – pojawiają się w trakcie życia, zazwyczaj w odpowiedzi na częstą ekspozycję na promieniowanie UV.

Powstawaniu nowych zmian sprzyjają również takie czynniki jak zaburzenia hormonalne, podłoże genetyczne oraz przewlekłe stany zapalne skóry.

Dermatoskopia – przegląd skóry pod powiększeniem

Zrób sobie przegląd!

Dermatoskopia jest bardzo ważnym badaniem, które każdy posiadacz licznych zmian barwnikowych powinien regularnie wykonywać. Badanie jest zupełnie nieinwazyjne, polega na oglądaniu w powiększeniu zmian i wyłapywaniu tych budzących wątpliwości. Dermatoskopia jest badaniem dostępnym na NFZ w ramach wizyt w poradni dermatologicznej. W przypadku zmian wymagających wycięcia i weryfikacji histopatologicznej dostaniecie Państwo najprawdopodobniej skierowanie do poradni chirurgicznej.

dermatoskopia

Wskazaniado wycięcia można podzielić na:

  1. Onkologiczne: dotyczy to zmian barwnikowych, które budzą tzw. niepokój onkologiczny, wymagają wycięcia z badaniem histopatologicznym, czyli analizy pod mikroskopem i określenia charakteru zmiany. Dotyczy to zmian po ocenie dermatoskopowej oraz takich, które w ocenie „gołym okiem” budzą podejrzenie np. uległy dynamicznemu wzrostowi, mają nierówne brzegi, nierównomierny rozkład pigmentu lub podkrwawiają.

    W grupie tej znajdują się również zmiany nie będące zmianami barwnikowymi, ale takie które budzą podejrzenie innego niż czerniak nowotworu skóry wywodzącego się z komórek naskórka ( rak podstawno – komórkowy, kolczystokomórkowy )
  2. Estetyczne i funkcjonalne: Dotyczą łagodnych zmian skórnych, które są często drażnione mechanicznie, np. zahaczane biżuterią bądź w jakiś sposób zaburzają postrzeganie piękna pacjenta 😉

Miejscowe wycięcie

Przygotowanie przed zabiegiem

Nie wymaga specjalnego przygotowania, wskazana higiena miejsca operowanego.

Występujące w okolicy planowanego wycięcia zmiany ropne skóry mogą czasowo odroczyć zabieg.

Leki przeciwkrzepliwe – jeśli z jakiegoś powodu przyjmujesz takie leki, koniecznie proszę poinformuj o tym na wizycie, prawdopodobnie trzeba je będzie odstawić przed zabiegiem.

Przebieg zabiegu

Zabieg przeprowadzany jest w tzw. znieczuleniu miejscowym.

Najczęściej używanym środkiem znieczulającym jest lidocaina i jej pochodne (w przypadku występujących w przeszłości reakcji uczuleniowych na leki znieczulenia miejscowego koniecznie proszę o tym poinformować).

Znieczulenie pacjent odczuwa jako ukłucie igłą z następującym po nim uczuciem rozpierania i na tym ból się kończy.

Zmiana wycinana jest w granicach zdrowej skóry, kształt cięcia uzależniany jest od lokalizacji. Zazwyczaj wycinany fragment ma kształt osełkowaty, a po zaszyciu pozostaje linijna blizna. Wycięta zmiana przekazywana jest do badania histopatologicznego, czyli pełnej oceny charakteru zmiany w badaniu mikroskopowym.

Rana zaszywana jest w różny sposób, w zależności od lokalizacji i rozległości wycięcia.

Zazwyczaj stosuję szwy podskórne (wchłanialne) oraz szew śródskórny wchłanialny bądź niewchłanialny, który zostanie usunięty na kolejnej wyznaczonej wizycie.

Wynik histopatologiczny otrzymasz ok. 4 tyg. po zabiegu, zapoznamy się z nim na wizycie podsumowującej. Ewentualne dalsze zalecenia dotyczą estetyki blizny.

Po zabiegu

Codzienna higiena rany i zmiana opatrunku:

  1. Wizyta kontrolna zazwyczaj 1–2 tyg. od zabiegu, bądź wcześniej w razie wystąpienia takich objawów jak
    1. Znaczne zaczerwienienie rany
    2. Uwypuklenie brzegów rany
    3. Wyciek treści ropnej
    4. Inne budzące niepokój objawy związane ze stanem miejscowym
  2. Ranę można (a nawet trzeba) myć pod prysznicem, unikaj nadmiernego moczenia.
  3. Po umyciu osusz suchymi jałowymi gazikami lub czystym ręcznikiem.
  4. Odkażanie preparatami do dezynfekcji ran, np. Sutrisept, Octenisept, w przypadku ran zamkniętych można stosować preparaty na bazie spirytusu (np. kodan, skinsept).
  5. Naklej świeży sterylny opatrunek – są to zazwyczaj opatrunki jałowe suche gotowe, jak np. elastopor. ZDJĘCIA ?

Blizna – zalecenia

Estetyka blizny zależy przede wszystkim od odpowiednio poprowadzonego cięcia i plastycznego szycia rany, ale istnieje również szereg zaleceń, dzięki którym możesz również wpłynąć na wygląd blizny. Należy pamiętać, że blizna przebudowuje się długo nawet 6–12 miesięcy. Początkowe zaczerwienienie jest naturalne i ustępuje z czasem.

Zalecenia odnośnie do pielęgnacji blizny są dobierane indywidualnie, ale pewne zasady są uniwersalne:

  1. Fotoprotekcja – bliznę należy chronić przed promieniowaniem UV – filtry SPF 50.
  2. Masaż blizny – masaże można rozpocząć po około miesiącu od zabiegu, w zależności od przebiegu gojenia, rozległości blizny i zastosowanych szwów. Zazwyczaj na wizycie z oceną histopatologiczną wydaję indywidualne zalecenia dotyczące estetyki blizny.
  3. Maści i plastry silikonowe – preparatów tego typu jest sporo, maści są łatwe w aplikacji i można z ich użyciem od razu przeprowadzić masaż. Plastry z kolei skutecznie zabezpieczają bliznę przed drażnieniem mechanicznym, są przezroczyste, niewidoczne i mogą pozostać na skórze dłużej.
    Stosowanie plastrów i maści silikonowych daje dobre efekty, wymaga jednak systematyczności i długiego stosowania, min. 3 miesiące.
  4. Zabiegi – dobierane indywidualnie.
    Na blizny możemy stosować różnego rodzaju ostrzykiwania, np. toksyną botulinową, osoczem bogatopłytkowym, kolagenem oraz zabiegi z użyciem. np. lasera CO2, IPL.

U niektórych osób występuje osobnicza tendencja do tworzenia blizn przerosłych lub keloidów. Wymagają one zazwyczaj wprowadzenia zabiegów, ale przy wdrożeniu terapii w odpowiednim momencie efekty są dobre. 

Laseroterapia

Laseroterapia jest małoinwazyjną metodą usuwania zmian skórnych zarezerwowaną dla zmian o charakterze łagodnym. Zabieg przeprowadzany jest w znieczuleniu miejscowym albo nawet nie wymaga znieczulenia. Zmiana skórna jest wypalana wiązką lasera do poziomu zdrowej skóry.

Zalety

  • Mała inwazyjność techniki
  • Dobry efekt estetyczny
  • Wysoka skuteczność

Wady

  • Brak możliwości badania histopatologicznego
  • Ograniczenia do stosowania laseroterapii:
    • przyjmowanie leków lub ziół światłouczulających (np. dziurawiec, nagietek, tetracykliny),
    • stosowanie retinoidów doustnych (aktualnie lub do 6 miesięcy wcześniej).